۱۵ شهریور ۱۴۰۵ :: ۶ سپتامبر ۲۰۲۶ :: ۲۵ ربیعالاول ۱۴۴۸
گوی خبر- مجید عباسی نیک/ تا به حال درست در لحظه خواب احساس کردهاید از جایی سقوط میکنید و ناگهان از جا پریدهاید؟ این تجربه عجیب که افراد زیادی آن را تجربه میکنند، معمولاً به یک واکنش طبیعی مغز و بدن هنگام ورود به مرحله خواب مرتبط است.
لحظهای که چشمهایتان گرم میشود، ناگهان حس میکنید در حال افتادن هستید و با یک پرش از خواب میپرید؛ اما این اتفاق ترسناک در واقع راز جالبی در عملکرد مغز و بدن دارد.
احساس سقوط هنگام خواب یکی از تجربههای رایج اما عجیب انسانهاست؛ پدیدهای که میتواند خواب آرام را برای چند ثانیه به لحظهای پر از ترس و تعجب تبدیل کند. اما دلیل علمی این حس چیست؟
پرش ناگهانی بدن، احساس افتادن یا سقوط در لحظه خواب معمولاً نشانه یک مشکل جدی نیست و در بسیاری از افراد رخ میدهد. متخصصان این پدیده را بخشی از فرآیند طبیعی انتقال بدن از بیداری به خواب میدانند.
اگر تا امروز فکر میکردید واقعاً در خواب سقوط کردهاید، باید بدانید مغزتان ممکن است شما را فریب داده باشد؛ یک واکنش کوتاه که دلیل علمی جالبی دارد.
این حس معمولاً با تپش قلب همراه است، گاهی با سریعتر شدن تنفس و تعرق همراه میشود. این رخداد در بین افرادی که خوابهای نامنظمی دارند بیشتر دیده میشود. حس سقوط هنگام خواب در حقیقت یک کشش ماهیچه است که ۷۰٪ افراد، دستکم یک مرتبه در طول زندگی این احساس را تجربه میکنند و ۱۰٪ نیز در طول خواب دچار این پدیده میشوند.
خیلیها درست در لحظهای که در حال خوابیدن هستند، ناگهان احساس میکنند از جایی سقوط کردهاند؛ احساسی که معمولاً با یک پرش یا تکان شدید بدن همراه است. این تجربه که به آن «هیپنیک جرک» - Hypnic Jerk گفته میشود، کاملاً رایج است و معمولاً خطری در بر ندارد.
مغز بین بیداری و خواب گیر میکند
وقتی وارد خواب میشویم، مغز و عضلات بهتدریج آرام میشوند. اما گاهی مغز این شل شدن عضلات را اشتباه تفسیر میکند؛ انگار بدن در حال افتادن است. در نتیجه، مغز یک واکنش ناگهانی میفرستد؛ در این لحظه، عضلات منقبض میشوند، بدن میپرد و فرد حس سقوط پیدا میکند.
سرمایه گذاری روی سهام گوگل با معاملات CFD
در طول این مرحله، مغز هنوز کاملاً وارد خواب نشده و بخشهایی از آگاهی فعالاند. به همین دلیل، احساس سقوط بسیار واقعی به نظر میرسد.
عوامل مؤثر در سقوط شبانه
هیپنیک جرک معمولاً در شرایطی که بدن تحت تأثیر استرس، اضطراب و کمخوابی است، بیشتر رخ میدهد. همچنین مصرف زیاد کافئین یا خستگی شدید، سیستم عصبی را تحریکپذیرتر میکند.
تجربه این حس خطرناک است؟
در بیشتر موارد، خیر. پزشکان میگویند این پدیده بخشی طبیعی از فرایند خواب است. فقط اگر بسیار شدید، مکرر یا همراه با اختلال خواب باشد، ممکن است نیاز به بررسی پزشکی داشته باشد.
احساس سقوط هنگام خواب، نتیجه یک سوءتفاهم کوچک میان مغز و عضلات است؛ لحظهای که بدن در حال خاموش شدن است، اما مغز هنوز کاملاً آرام نگرفته. این پدیده هرچند عجیب به نظر میرسد، اما یک واکنش کاملاً انسانی است و جای نگرانی نیست.
خبرنگار/ مجید عباسی نیک
